Dantelin Uzun Yaşamının Sırrı Ne?

Günümüzde minimalist yaşam tarzının benimsenmesiyle dantele çeyizlerimizde verdiğimiz önem azalıyor gibi görünse de dantel, kendisine farklı kullanım alanları yaratarak öneminin azalmasına asla izin vermiyor. Peki bu binlerce yıllık güzelliğin uzun yaşamının sırrı ne? Gelin tarihini, günümüzdeki kullanımına ve onu korumanın yollarına dair ipuçlarını beraber inceleyelim.

Sırın Altında Gizlenen Dantel

Geçmişte danteli sehpalarda, vitrinlerde, televizyonlarda, kitaplıklarda, havlu kenarlarında, bohçalarda, yemek masalarında ve mutfak raflarında bol bol görürdük. Gel zaman git zaman bu güzellik detaylarda gizlenir hale gelse de asla tamamen kaybolmadı ve her çeyizde varlığını sürdürmeye devam etti.

Yeni nesil tarafından dantel gereksiz, romantik, eski moda olarak görülüyor ve kullanımı günümüzde gelinlik ve sabahlık modelleriyle ya da klasik kıyafetlerle sınırlandırılıyor. Yine de geçmişin esintilerinden kopamayan bir kesim de yok değil.

Geçmişten gelen bu dantelli esintiyle şıklığı yakalamak isteyenler için de dantel desenleriyle bezeli Bernardo 12 kişilik yemek takımları, kahvaltı takımları ve çay takımları zarif ve şık seçeneklerden biri. Hatta öyle ki, minimalizm modasını benimseyen birçok kişinin de bu şıklığa kayıtsız kalamayacağını düşünüyoruz. Üstelik bu durum sadece gençler için değil, yemek takımını yenilemek isteyen herkes için geçerli.

bernardo taffy kahvaltı takımı
Taffy 21 Parça Kahvaltı Takımı

Dantelin Merak Edilen Tarihi

Uzun bir dönem her çeyizin vazgeçilmezi olan el emeği göz nuru dantellerin tarihinin M.Ö. 2000’li yıllara dayandığı yapılan kazılarda elde edilen dantel örnekleriyle tespit edildi. Literatürde Türk danteli olarak geçen ve bir dantel işlemesini tanımlayan “oya” sözcüğünün farklı bir dilde karşılığının olmaması, her ne kadar ülkemizde Fransız danteli rüzgârları esse de dantelin mucidinin Türkler olduğu düşüncesini kuvvetlendiriyor. Öyle ki oyalar ve el düğümü bağlamaların yurt dışında da Türklere özgü dantel tekniği olduğu kabul ediliyor.

Her ne kadar dantel ile ilgili bahsettiğimiz bulgular dantelin mucidinin Türkler olduğu düşüncesini işaret ediyor olsa da dantelin ilk uygulandığı bölgeler Orta Asya, Çin ve Eski Mısır olarak karşımıza çıkıyor.

Yakın tarihimizde tanıklık ettiğimiz duruma dayanarak dantelin annelerimiz ve ablalarımızın çeyizleri için gerçekleştirdikleri bir uğraş, bir kadın işi olduğu yanılgısına düşsek de dantelin geçtiğimiz yüzyıllarda devletlerarası hediye anlamında önemli bir yer tuttuğu da önemli bir gerçek.

18. yüzyılda Fransa Kralı XIV. Louis için yapılan Brüksel dantelinde Osmanlı Armasının yer alması, dantelin devletlerarası hediye edilmesinin kanıtı olmasının yanı sıra Türklere özgü dantel yöntemlerinin oya ve el bağlamasının dışında örneklere sahip olduğunu da gösteriyor.

Türk Kültüründe Dantelin Yeri

Türk kadınının kendine has zevkini yansıtması açısından tarih boyunca danteller kültürümüzde önemini korumayı başardı. Dantel modellerinin ve kullanılan dantel tekniklerinin çeşitliliği ve anlamları düşünüldüğünde Türk kültüründe dantele bir el sanatı gözüyle bakıldı. Her genç kız erken yaşlarda dantel tekniklerini öğrenerek çeyizlerini hazırlamaya, evlenecek akraba ve dostlarının çeyizlerine danteller örmeye ve sahip oldukları el sanatı ile para kazanmaya yıllar boyu devam etti. Bu anlamda da önemli bir geçim kaynağı olma özelliğine de sahipti.

dantel modelleri

Danteli bu kadar önemli kılan bir diğer önemli detay ise onu işleyen kişilerin duygularına ve düşüncelerine dair izler taşımasıydı. Mesela çiçekli dantel motifleri ile sevgi, aşk, özlem, nefret gibi duygu ve düşüncelerini dışa vurmaktaydı.

Türk kadının geçtiğimiz dönemlerde şu andakinin aksine içe kapanıklığı ve geleneklere bağlılığı düşünüldüğünde düşünceleri açık açık ifade etmekten çekindiği ve hissettiklerini dantel motifleri ile dışa vurduğu, dantele neden önem verdiğini tek başına açıklamaya yeter.

Anadolu Kadınının Dantelle Verdiği Mesajlar

Anadolu kadını için dantelin önemi denince sadece çeyizin akıllara gelmemesi gerektiği, dantelin Anadolu kadını için duygularını dışa vurmanın bir yöntemi olduğundan bahsettik. Bu noktada, dantel motifleri kadar renkleri de farklı duygu ve düşüncelerin yansıtılmasında Anadolu kadını için tarih boyunca önemli bir yer tuttu. Evlerini süslemenin dışında danteli kullanarak;

  • Sarı ve tonlarını kullanarak karşılıksız aşkı veya farklı bir nedenden dolayı mutsuz olduğunu,
  • Mor sümbül rengini kullanarak kalbini birisine kaptırdığını,
  • Pembe sümbül rengini kullanarak artık nişanlı olduğunu,
  • Badem baharı rengini kullanarak sevdiği ile evleneceğini,
  • Yeşil ve tonlarını kullanarak evliliğinde yaşadığı mutluluğu duyurmayı,
  • Beyaz sümbül rengini kullanarak ise eşine ve evine karşı duyduğu bağlılığı ve sadakati göstermeyi amaçlardı.

Evlerini içinde bulunduğu duygularla donatmayı seçen Anadolu kadını böylece toplum önünde rahat iletişim kuramasa da bu yöntem ile kendini ifade etmeyi ihmal etmezdi.

Dantele Gönül Veren Kültürler

Türk kültürünün dışında dantelin yer aldığı kültürler doğudan batıya geniş bir topluluğu içine alır. Orta Asya’daki Türki Cumhuriyetlerin dışında Çin gibi Orta Asya ülkelerinde dantel örneklerinin yaşamaya devam etmesinin yanı sıra; Yunanistan, Fransa ve Belçika kültürleri de dantelin yer aldığı Avrupa ülkelerine örnek gösterilebilir.

dantel ve kumaşlar

Yunanistan’ın dışında kalan ülkelerden Çin ve Fransa’da fabrikasyon dantel üretimi önemli bir yer tutarak gelinlikten ev süsüne kadar pek çok farklı alanda tüm Dünya’yla buluşturuyor. Ünlü modacıların elbise ve gelinlik tasarımlarında Fransız dantellerine sıkça yer vermesi de ülkemizde Fransız dantellerine olan ilgiyi artırarak dantel modasının farklı kullanım alanlarında yer almasını sağlamaktadır.

Dantelin Artıları ve Eksileri

Dantel günümüz minimalist yaşam tarzını benimseyen gençler arasında fuzuli bir uğraş olarak görülmekte olup bu düşüncenin temelinde ev eşyasının azaltılmasının yanı sıra dantelin en büyük eksisi olarak gösterilebilen muhafaza edilme zorluğu gösterilebilir. İster kullanım sırasında ister sandık içerisinde saklanması sırasında dantellerin sararması gençleri dantele karşı soğutmakta en büyük etken olarak bilinmektedir.

Dantelin artıları ise elbette gerek kültürümüzün etkisi, gerek yeni yaşanan gelişmeler ışığında eksilerinden daha fazla. Halen kullanımına devam edilen eşyaların dantel motifleriyle süslenebilmesinin yanı sıra Bernardo markasının bizlerle buluşturduğu kahvaltı ve yemek takımlarında yer verilen şık dantel motifleri ile sandıklarda beklettiğimiz onca motif yeni bir kullanım alanı ile buluşuyor.

victorian lace çay seti
Victorian Lace 29 Parça Çay Seti

Çeyizinizde yer alan dantellerinizle de mükemmel bir uyum yakalayacak. Hesaplı fiyatları ile özel çeyiz paketleriyle çeyiz alışverişlerinin vazgeçilmez markası olan Bernardo, çeyizinde yer alan tüm parçaları değerlendirme fırsatını sizlerle buluşturuyor.

Bütçenizi zorlamadan gerek günlük kullanıma gerek özel misafirlerinizi ağırlamaya yönelik şık birliktelikler için dantellerinizi sandıklarınızda saklamak yerine Bernardo yemek takımları ile yemek masalarınızda kullanabilirsiniz.

Danteli İlk Günkü Gibi Muhafaza Etmenin Yolları

Dantel hakkında en çok şikayet edilen konulardan biri dantellerin saklanma zorluğudur. Her ne kadar özen gösterilse de danteli muhafaza etmek kolay bir iş değildir. Havayla temas ettiği için sararmasının yanı sıra çabuk yıpranan dantellerden şikayet duyuyor ve yepyeni Bernardo yemek takımlarınız ile birlikte şık öğünler hazırlamak için bu sorunu aşmak istiyorsanız dikkat etmeniz gereken birkaç husus sizi bu sorundan kurtaracak.

Dantellerinizi Bernardo şıklığıyla buluşturmak istediğinizde ilk günkü gibi bulmak istiyorsanız;

  • Kapalı olduğu an içerisine hava almayan ve tercihen kapak çevresi hava izolesi sağlayan kauçuk vb. maddelerle takviye edildiği çeyiz sandıkları tercih edebilir,
  • Hava almayan (vakumlu) poşetler içerisinde dantellerinizi çeyiz sandıklarınızda saklayabilirsiniz.

Bu iki yöntemi kullanarak aradan uzun yıllar geçmesine rağmen ihtiyaç duyduğunuz anda dantellerinizin ilk günkü gibi kullanımınızı beklediğini göreceksiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*
*